คู่มือต้นทุน PCB Assembly 2025 | คำนวณราคา PCBA วิธี...

ปัจจัยที่มีผลต่อต้นทุน PCB Assembly

ต้นทุน PCB Assembly ไม่ได้มีสูตรตายตัว เพราะขึ้นอยู่กับหลายปัจจัยที่ซับซ้อน การเข้าใจปัจจัยเหล่านี้จะช่วยให้คุณวางแผนงบประมาณได้แม่นยำและหาทางลดต้นทุนได้อย่างชาญฉลาด

1. ต้นทุนแผ่น PCB (Bare Board Cost)

แผ่น PCB เปล่าคิดเป็นประมาณ 20-40% ของต้นทุนทั้งหมด ขึ้นอยู่กับ:

ปัจจัย	ผลต่อราคา	ตัวอย่าง
จำนวนชั้น	+15-25% ต่อชั้น	4 Layer vs 6 Layer
วัสดุ	FR-4 ถูกที่สุด	FR-4 vs Rogers vs Aluminum
ขนาดบอร์ด	ใหญ่ = แพง	50x50mm vs 100x100mm
Surface Finish	HASL ถูกที่สุด	HASL vs ENIG vs OSP
ความหนาทองแดง	1oz มาตรฐาน	1oz vs 2oz+ Heavy Copper

2. ต้นทุนชิ้นส่วน (Component Cost)

ชิ้นส่วนมักคิดเป็น 40-60% ของต้นทุนทั้งหมด ตามข้อมูลจาก IPC:

IC และ Microcontroller - อาจสูงถึง 30-50% ของต้นทุนชิ้นส่วน
Passive Components (R, C, L) - ราคาต่อหน่วยต่ำ แต่มีจำนวนมาก
Connectors - ราคาหลากหลายตามประเภท
ชิ้นส่วนพิเศษ - Custom parts อาจมี Lead time และราคาสูง

3. ต้นทุนการประกอบ (Assembly Cost)

ค่าประกอบขึ้นอยู่กับความซับซ้อนและปริมาณ:

ประเภทการประกอบ	ต้นทุนเฉลี่ย	หมายเหตุ
SMT Assembly	$0.01-0.05/จุด	ขึ้นกับขนาดชิ้นส่วน
THT Assembly	$0.05-0.15/จุด	แรงงานมากกว่า
BGA Assembly	$0.50-2.00/ตัว	ต้องการเครื่อง X-ray
Mixed Technology	รวมทั้งสอง	ซับซ้อนกว่า

4. ต้นทุนการทดสอบ (Testing Cost)

การทดสอบ เป็นส่วนสำคัญที่ไม่ควรประหยัด:

AOI (Automated Optical Inspection) - รวมในราคาประกอบ
ICT (In-Circuit Testing) - $500-2,000 ค่า Fixture
Functional Testing - ขึ้นกับความซับซ้อน
Burn-in Testing - สำหรับผลิตภัณฑ์คุณภาพสูง

สูตรคำนวณต้นทุน PCB Assembly

ต้นทุนทั้งหมด = (ต้นทุน PCB + ต้นทุนชิ้นส่วน + ค่าประกอบ + ค่าทดสอบ) × จำนวน + ค่า NRE

ค่าใช้จ่ายครั้งแรก (NRE - Non-Recurring Engineering)

รายการ	ราคาประมาณ
Stencil	$50-150
Programming	$50-200
Test Fixture	$500-2,000
DFM Review	มักรวมในราคา

เปรียบเทียบราคาตามปริมาณการสั่ง

ปริมาณ	ราคาต่อหน่วย (ตัวอย่าง)	หมายเหตุ
1-10 ชิ้น	$50-200	Prototype
10-100 ชิ้น	$20-80	Pilot run
100-1,000 ชิ้น	$10-40	Small batch
1,000+ ชิ้น	$5-20	Volume production

หมายเหตุ: ราคาขึ้นอยู่กับความซับซ้อนของบอร์ด

10 วิธีลดต้นทุน PCB Assembly

1. ออกแบบให้เหมาะกับการผลิต (DFM)

การออกแบบที่คำนึงถึงการผลิตตั้งแต่แรกสามารถลดต้นทุนได้ 10-30%:

ใช้ขนาดบอร์ดมาตรฐาน
หลีกเลี่ยง Via-in-pad ถ้าไม่จำเป็น
เลือกชิ้นส่วน Package มาตรฐาน

2. รวมชิ้นส่วนให้น้อยลง (Component Consolidation)

ลดจำนวนชิ้นส่วนที่แตกต่างกัน ใช้ค่าเดียวกันหลายตำแหน่ง

3. เลือกชิ้นส่วนที่หาง่าย

หลีกเลี่ยงชิ้นส่วนที่หายากหรือ Lead time ยาว ตรวจสอบ LCSC หรือ Digi-Key สำหรับความพร้อมของสต็อก

4. ใช้ Panelization อย่างมีประสิทธิภาพ

จัดวาง PCB บน Panel ให้มีประสิทธิภาพ ลดพื้นที่ว่างเปล่า

5. เลือก Surface Finish ที่เหมาะสม

Surface Finish	ราคา	เหมาะสำหรับ
HASL	ต่ำ	ผลิตภัณฑ์ทั่วไป
Lead-Free HASL	กลาง	RoHS Compliance
ENIG	สูง	Fine-pitch, BGA
OSP	ต่ำ	SMT เท่านั้น
Immersion Silver	กลาง	RF Applications

6. สั่งผลิตปริมาณที่เหมาะสม

หา Economic Order Quantity (EOQ) ที่ให้ต้นทุนต่อหน่วยต่ำที่สุด

7. ใช้บริการ Turnkey

บริการครบวงจรมักถูกกว่าการจัดซื้อชิ้นส่วนเอง เพราะผู้ผลิตมีอำนาจต่อรองราคาที่ดีกว่า

8. วางแผน Lead Time ให้ดี

หลีกเลี่ยงค่า Rush fee ด้วยการวางแผนล่วงหน้า

9. ใช้ชิ้นส่วน Standard Package

หลีกเลี่ยง Custom package ที่มีค่าใช้จ่ายสูง

10. เลือกผู้ผลิตที่เหมาะสม

ดูบทความเปรียบเทียบผู้ผลิต PCB ในประเทศไทย

คำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ

"ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยที่สุดคือการมุ่งเน้นราคาต่อหน่วยโดยไม่คำนึงถึงต้นทุนทั้งหมด หลายครั้งที่การจ่ายเพิ่มเพื่อคุณภาพหรือ Lead time ที่เร็วกว่า กลับประหยัดกว่าในระยะยาว เพราะลดปัญหาและการผลิตใหม่" — Hommer Zhao, CEO WellPCB

เครื่องมือคำนวณต้นทุน

ลองใช้เครื่องคำนวณราคา PCB ของเรา เพื่อประมาณต้นทุนสำหรับโครงการของคุณ

ต้องการใบเสนอราคาที่แม่นยำ?

ส่งไฟล์ Gerber และ BOM ให้เรา รับใบเสนอราคาภายใน 24 ชั่วโมง

ขอใบเสนอราคาฟรี →

แหล่งอ้างอิง

IPC - Association Connecting Electronics Industries - มาตรฐานและข้อมูลอุตสาหกรรม
Digi-Key Electronics - ข้อมูลราคาชิ้นส่วน
LCSC Electronics - ซัพพลายเออร์ชิ้นส่วน

คู่มือคำนวณต้นทุน PCB Assembly 2025: ปัจจัยราคาและวิธีประหยัด